Aktualności
23 października w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego w Warszawie odbyła się uroczystość przekazania historycznych dokumentów związanych m.in. z historią II wojny światowej, Zagłady oraz niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych. Zostały one zabezpieczone przez Fundację Auschwitz-Birkenau dzięki międzynarodowej współpracy po odwołaniu kontrowersyjnej aukcji w Niemczech w listopadzie ubiegłego roku.
Do Archiwum Muzeum Auschwitz przekazano kolekcję dokumentów dotyczących historii obozu, w tym korespondencję więźniarską z różnych okresów jego funkcjonowania. Wśród najstarszych materiałów znajduje się dokument wysłany 17 grudnia 1940 r. przez Jana Sworznia, więźnia oznaczonego numerem 56, deportowanego do Auschwitz w pierwszym transporcie polskich więźniów politycznych 14 czerwca 1940 r. Jest to drukowane zawiadomienie dla rodziny dotyczące zasad przesyłania paczek świątecznych. Jan Sworzeń zginął w obozie 6 stycznia 1943 r.
W przekazanym zbiorze znajduje się także obszerny rękopis Arthura Liebehenschela, komendanta obozu Auschwitz w latach 1943–44. Dokument ten powstał w 1947 r. podczas jego uwięzienia w Polsce, w związku z przygotowaniami do procesu przed Najwyższym Trybunałem Narodowym. Zapiski, opatrzone własnoręcznym podpisem, stanowią materiał źródłowy do badań nad funkcjonowaniem obozu i odpowiedzialnością jego sprawców.
Wśród pozostałych materiałów związanych z historią Auschwitz są listy więźniów, korespondencja rodzin, dokumenty dotyczące przesyłania paczek i pieniędzy, a także zawiadomienia o śmierci. Szczególne znaczenie mają świadectwa ukazujące indywidualne losy ludzi, których historia często zachowała się jedynie we fragmentach obozowych dokumentów.
– Za każdym dokumentem kryją się dramaty konkretnego człowieka, czasem grupy ludzi. Każda z tych historii jest częścią największej tragedii w historii Europy. Dlatego nie można dopuścić, by losy konkretnych ludzi pozostały poza spuścizną historyczną, archiwalną, naukową, by trafiały do szuflad kolekcjonerów, do prywatnych schowków, do amatorskich teczek. Wówczas bowiem, z perspektywy całości Zagłady i dziejów obozowych ginie faktyczna obecność konkretnej Ofiary – podkreślił dyrektor Muzeum Auschwitz dr Piotr M. A. Cywinski.
W wydarzeniu w Warszawie wzięli udział minister kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska, minister ds. federalnych i europejskich stosunków międzynarodowych oraz mediów Nadrenii Północnej-Westfalii Nathanael Liminski, dyrektor generalny Fundacji Auschwitz-Birkenau Wojciech Soczewica oraz przedstawiciele korpusu dyplomatycznego, muzeów, archiwów i instytucji pamięci.
– Dokumenty stają się coraz ważniejszymi świadkami historii i to na nich musimy opierać odpowiedzialną politykę pamięci. Politykę, która chroni autentyczne źródła, zapewnia warunki do niezależnych badań i pozwala poznawać przeszłość w całej jej złożoności – powiedziała minister kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska.
– Za każdym dokumentem stoi człowiek. Ktoś, kto miał rodzinę, ktoś, kto miał plany, marzenia, ktoś, kto kochał, tęsknił, bał się o swoich najbliższych, ktoś, komu wojna odebrała normalne życie, ale także często przyszłość – dodała.
– Gdy dezinformacja i manipulowanie faktami stają się coraz poważniejszym zagrożeniem, również dla pamięci o drugiej wojnie światowej, Zagładzie i zbrodniach totalitarnych, naszą odpowiedzią muszą być silne instytucje pamięci, profesjonalne archiwa, digitalizacja zbiorów, edukacja historyczna i międzynarodowa współpraca – mówiła minister Cienkowska.
– Nie możemy za każdym razem polegać wyłącznie na społecznych protestach, dobrej woli darczyńców i nadzwyczajnych działaniach ratunkowych. Dlatego kieruję dziś apel do wszystkich osób i instytucji posiadających dokumenty obozowe, korespondencję więźniów, świadectwa życia w gettach czy osobiste pamiątki po ofiarach prześladowań. Przekazujcie je do muzeów, archiwów i miejsc pamięci. Dajcie historykom możliwość ich zbadania, a kolejnym pokoleniom poznania zapisanych w nich historii – podkreśliła.
Oprócz Muzeum Auschwitz wśród odbiorców dokumentów znalazły się m.in. Państwowe Muzeum na Majdanku, Muzeum Stutthof w Sztutowie, Muzeum Gross-Rosen w Rogoźnicy, Muzeum Treblinka, Muzeum Więzienia Pawiak, Muzeum Martyrologii Wielkopolan – Fort VII, Muzeum Getta Warszawskiego, Muzeum Katyńskie w Warszawie oraz Centralne Muzeum Jeńców Wojennych. Dokumenty przekazano także Żydowskiemu Instytutowi Historycznemu im. Emanuela Ringelbluma oraz Archiwum Państwowemu w Łodzi.
Zasięg wydarzenia wykracza jednak poza Polskę. Wśród odbiorców dokumentów znalazło się Holocaust Memorial Center w Budapeszcie, a także ambasady Czech, Danii, Litwy i Niderlandów w Polsce. Materiały dotyczą m.in. historii getta w Theresienstadt, obozów Westerbork i Amersfoort, prześladowań Żydów na Węgrzech oraz okupacji ziem litewskich.
Niektóre dokumenty dotyczące Auschwitz przekazano do innych instytucji. Centralne Muzeum Jeńców Wojennych otrzymało m.in. kartę wysłaną w listopadzie 1943 r. z Oflagu XVII A do polskiego internowanego w Szwajcarii. Nadawca zwracał się w niej z prośbą o pomoc dla kobiety uwięzionej w Auschwitz II-Birkenau, podając jej numer więźniarski i adres obozu.
Inne przekazane materiały dokumentują m.in. życie codzienne w gettach, losy rodzin rozdzielonych przez prześladowania i pracę przymusową oraz próby utrzymywania kontaktu z bliskimi. Do Żydowskiego Instytutu Historycznego trafił m.in. zbiór 85 kart pocztowych rodziny Markowicz z Wieruszowa, których korespondencja z lat 1941–1943 ukazuje losy jej członków kierowanych do różnych obozów pracy przymusowej. Z kolei Archiwum Państwowe w Łodzi otrzymało m.in. dokumenty dotyczące deportacji z getta łódzkiego oraz funkcjonowania jego administracji.
Uroczystość w Warszawie była symbolicznym zakończeniem procesu, który rozpoczął się w listopadzie ubiegłego roku, kiedy to w domu aukcyjnym w niemieckim Neuss planowano sprzedaż ponad 600 oryginalnych dokumentów pochodzących z obozów koncentracyjnych, gett oraz innych miejsc związanych z niemieckimi zbrodniami podczas II wojny światowej. Wśród nich znajdowały się listy i pocztówki więźniów, dokumenty administracyjne oraz osobiste świadectwa prześladowań. Międzynarodowe protesty doprowadziły wówczas do odwołania aukcji.
Dzięki współpracy Fundacji Auschwitz-Birkenau z władzami kraju związkowego Nadrenia Północna-Westfalia, niemieckimi instytucjami pamięci oraz prywatnymi darczyńcami udało się zabezpieczyć ponad 600 historycznych dokumentów. Pierwsze 433 z nich zostały powierzone Fundacji podczas uroczystości w parlamencie Nadrenii Północnej-Westfalii 30 stycznia 2026 r. Część zbiorów przekazano już wcześniej instytucjom pamięci w Niemczech.
Operacja zabezpieczenia archiwaliów, wstrzymania aukcji oraz przeprowadzenia zbiórki finansowej nie udałaby się bez osobistego zaangażowania partnerów z Nadrenii Północnej-Westfalii, którzy wspierali Fundację pro bono. Szczególne podziękowania i uznanie należą się Matthiasowi Schreiberowi z parlamentu Nadrenii Północnej-Westfalii, Ekkehardtowi Thieslerowi, prezesowi KD-Banku, oraz notariuszowi Klausowi Oertelowi. Ich profesjonalne doradztwo, wiedza ekspercka i pomoc organizacyjna na każdym etapie były bezcenne dla powodzenia tej delikatnej misji.
– Kiedy w zeszłym roku pojawiła się informacja, że dom aukcyjny pod Düsseldorfem zamierza wystawić na aukcję setki przedmiotów, które wiążą się z zagładą, to ta informacja wywołała powszechne oburzenie. To powszechne oburzenie było słychać szczególnie w Polsce, właśnie tutaj, gdzie niemieccy sprawcy dopuścili się większości zbrodni. I słusznie, że tak się stało, bowiem trudno jest się pogodzić z tym, że pamiątki ofiar zagłady, że listy z obozów koncentracyjnych, czy żółte gwiazdy mają teraz stanowić przedmiot handlu i mają być przedmiotami kolekcjonerskimi. Historia nie jest towarem, historia jest dla nas zobowiązaniem – powiedział minister Nathanael Liminski.
Zabezpieczenie tych dokumentów było możliwe dzięki zaangażowaniu Fundacji Auschwitz-Birkenau. Jak podkreślił dyrektor generalny Fundacji Wojciech Soczewica, decyzja o rozpoczęciu wykupywania dokumentów z rynku prywatnego nie była łatwa, ponieważ Fundacja wcześniej nie prowadziła takiej działalności.
– Działania Fundacji miały wymiar uniwersalny, bo dotyczyły ochrony dziedzictwa związanego z wieloma miejscami pamięci w całej Europie. Jednocześnie ważne było dla nas zabezpieczenie dokumentów ukazujących los polskich ofiar – zarówno tych więzionych w obozach, jak i zgładzonych na Wschodzie. Dobrze, że mogliśmy zadbać o to, by te bezcenne pamiątki trafiały do polskich instytucji państwowych i służyły przyszłym pokoleniom – powiedział Wojciech Soczewica.
Istotnym elementem całego procesu było również nawiązanie współpracy ze stowarzyszeniem Yad Ezer L’Haver z Hajfy. Gdy po odwołaniu aukcji część dokumentów trafiła do Izraela, Fundacja Auschwitz-Birkenau podjęła starania zmierzające do odzyskania autentycznych świadectw zbrodni.
– Sukces ten udało się osiągnąć dzięki wsparciu partnerów z Izraela i Niemiec – osób prywatnych, które w porozumieniu z Fundacją podjęły inicjatywę i pomogły zbudować kluczowe mosty dialogu. W efekcie tych starań stowarzyszenie Yad Ezer L’Haver nieodpłatnie przekazało Fundacji trzy cenne obiekty: rękopis komendanta Arthura Liebehenschela oraz korespondencję dotyczącą zbrodni katyńskiej. Gest ten stał się początkiem bliskiej współpracy na rzecz ochrony dziedzictwa zbrodni nazistowskich i sowieckich. Jesteśmy wdzięczni stowarzyszeniu za ten znaczący gest – podkreślił Soczewica.
W czerwcu Fundacja uruchomiła międzynarodową kampanię fundraisingową „Camp Mail – Purchase of Documents”, której celem jest pozyskiwanie środków na ratowanie kolejnych dokumentów. Do połowy października udało się zebrać około 140 tysięcy euro.
Wykupione i zabezpieczone dokumenty są nieodpłatnie przekazywane właściwym instytucjom pamięci, gdzie mogą zostać poddane profesjonalnej konserwacji, opracowaniu naukowemu i udostępnione badaczom oraz wykorzystywane w edukacji.
Celem działań Fundacji Auschwitz-Birkenau jest także zwrócenie uwagi na szerszy problem handlu autentycznymi świadectwami zbrodni nazistowskich oraz zagrożenie ich rozproszeniem w prywatnych zbiorach.
15 października w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w Warszawie odbyło się 16. posiedzenie Komitetu Międzynarodowego Fundacji Auschwitz-Birkenau, w którym udział wzięli przedstawiciele państw wspierających działania Fundacji na rzecz zachowania Miejsca Pamięci Auschwitz. Spotkaniu przewodniczył Marek Zając, przewodniczący Rady Fundacji. W posiedzeniu po raz pierwszy uczestniczyli nowi członkowie Komitetu reprezentujący Czarnogórę oraz Macedonię Północną.
W imieniu premiera Donalda Tuska uczestników powitał Grzegorz Karpiński, zastępca Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. – Fundacja stanowi unikatowy na skalę światową przykład solidarności międzynarodowej w sferze ochrony dziedzictwa historycznego. Spotykamy się zjednoczeni wokół wspólnego celu kultywowania pamięci ofiar zagłady, przeciwdziałania antysemityzmowi i wszelkim formom nietolerancji. Aktywność Komitetu to nie tylko posiedzenia, lecz stałe zobowiązanie, aby pamięć była siłą i inspiracją do szacunku i tolerancji – powiedział.
Otwierając posiedzenie, Marek Zając podkreślił znaczenie zachowania autentycznych pozostałości po Auschwitz dla przyszłych pokoleń: – Żyjemy w bardzo trudnych czasach, a wiele spraw zmienia się na gorsze. Dlatego wnioski płynące z Auschwitz i Holokaustu są dziś potrzebne bardziej niż 10 czy 20 lat temu.
– Najważniejszym kapitałem każdej fundacji są zaufanie i przejrzystość. Dlatego właśnie te spotkania mają dla nas ogromne znaczenie. Pragniemy przedstawić nasze sprawozdania, ale chcemy również odpowiedzieć na wszystkie Państwa pytania – dodał Marek Zając.
Prezes Fundacji Auschwitz-Birkenau i dyrektor Muzeum Auschwitz dr Piotr M. A. Cywiński zwrócił uwagę na rosnące znaczenie pamięci historycznej w obliczu współczesnych kryzysów i niepewności.
– Nie wiemy, co wydarzy się za trzy czy sześć miesięcy. Zmiany zachodzą bardzo gwałtownie i szybko. Właśnie tutaj ujawnia się szczególna rola pamięci. Dla mnie pamięć jest bardzo blisko związana z ludzkim doświadczeniem. Kiedy nie wiemy, dokąd zmierzamy, sięgamy do naszych doświadczeń, aby lepiej zrozumieć sytuację i możliwe drogi działania. Naszym celem jest pomaganie ludziom w odnajdywaniu tego zrozumienia. Dlatego musimy chronić i zachować autentyzm Auschwitz – podkreślił Piotr Cywiński.
Dyrektor generalny Fundacji Auschwitz-Birkenau Wojciech Soczewica przedstawił sprawozdanie z działalności Fundacji oraz najważniejsze projekty realizowane w ostatnim okresie. Poinformował o dalszym rozszerzaniu międzynarodowej koalicji darczyńców. Do grona państw wspierających Fundację dołączyła Chorwacja, Macedonia Północna, Serbia i Słowenia, a swoje dotychczasowe zaangażowanie finansowe zwiększyły Cypr, Hiszpania, Irlandia i Portugalia.
Jednym z poruszanych tematów były dodatkowe działania Fundacji na rzecz ochrony autentycznych dokumentów historycznych. W listopadzie 2025 r. w niemieckiej Nadrenii Północnej-Westfalii planowano aukcję ponad 600 dokumentów pochodzących z obozów koncentracyjnych, gett oraz innych miejsc niemieckich nazistowskich zbrodni. Znaczną część zbioru stanowiły listy i pocztówki więźniów, w dużej części z Auschwitz.
Mimo odwołania aukcji część materiałów pozostawała na rynku prywatnym. Fundacja Auschwitz-Birkenau, dzięki współpracy z władzami Nadrenii Północnej-Westfalii, niemieckimi instytucjami pamięci oraz prywatnymi darczyńcami, zaangażowała się w zabezpieczenie ponad 600 historycznych dokumentów, aby mogły one trafić do właściwych archiwów i muzeów.
– Była to trudna decyzja, ponieważ wcześniej Fundacja nie zajmowała się wykupywaniem dokumentów z rynku prywatnego. Uznaliśmy jednak, że te świadectwa ludzkiego cierpienia i losów konkretnych osób powinny być zachowane i udostępniane w miejscach pamięci, a nie trafiać do prywatnych kolekcji. Nie mamy wątpliwości, że było to właściwe działanie – podkreślił Wojciech Soczewica.
Część dokumentów została już przekazana instytucjom pamięci podczas uroczystości w Düsseldorfie. Kolejne setki mają w najbliższych dniach trafić do polskich instytucji, w tym do Muzeum Auschwitz oraz archiwów przechowujących materiały związane m.in. z gettami w Łodzi i Warszawie, a także obozami KL Stutthof i KL Lublin
Na potrzeby ratowania historycznych dokumentów Fundacja uruchomiła również specjalną zbiórkę, dzięki której pozyskano około 140 tysięcy euro. Środki te mają służyć zabezpieczaniu kolejnych świadectw i ich nieodpłatnemu przekazywaniu instytucjom pamięci. Wojciech Soczewica zwrócił także uwagę na potrzebę podjęcia dyskusji na szczeblu europejskim o zasadach handlu dokumentami związanymi ze zbrodniami nazistowskimi.
Ważnym projektem, w który angażuje się Fundacja jest przygotowywana przez Muzeum stała wystawa sztuki autorstwa więźniów oraz Ocalałych z Auschwitz, która powstanie w historycznym budynku kuchni obozowej na terenie byłego obozu Auschwitz I. Projekt ma umożliwić zaprezentowanie wyjątkowej kolekcji prac, będących osobistymi świadectwami doświadczeń obozowych oraz pamięci o nich. Szacowany koszt realizacji przedsięwzięcia wynosi około 24 milionów dolarów. Do tej pory udało się zabezpieczyć około 13 milionów dolarów. Wśród donatorów jest m.in. Jusidman Family Foundation. Fundacja kontynuuje kampanię fundraisingową na ten cel.
Wojciech Soczewica przedstawił również rozwój działań edukacyjnych wspieranych przez Fundację, w szczególności platformy „Auschwitz. In Front of Your Eyes”, umożliwiającej zwiedzanie Miejsca Pamięci online, na żywo z przewodnikiem.
Ważną częścią posiedzenia było przedstawienie sytuacji finansowej Fundacji. Dyrektor finansowy Elwir Świętochowski poinformował, że w 2025 r. dochód z inwestycji Kapitału Wieczystego przekroczył 20 milionów złotych. Fundacja przekazała w tym okresie 23,4 miliona złotych na realizację Globalnego Planu Konserwacji w Miejscu Pamięci Auschwitz.
Wiceprezes Fundacji Łukasz Rozdeiczer-Kryszkowski przedstawił wyniki niezależnego audytu finansowego przeprowadzonego przez firmę KPMG. Audytor nie zgłosił żadnych zastrzeżeń do sprawozdania za 2025 r., potwierdzając, że rzetelnie przedstawia ono sytuację finansową Fundacji i jest zgodne z obowiązującymi przepisami.
Podziękował on również firmom i instytucjom, które od lat wspierają Fundację swoją wiedzą, usługami i zaangażowaniem, m.in. KPMG, Rymarz Zdort Maruta, PZU, BNP Paribas, Orange oraz Google.
O realizacji Globalnego Planu Konserwacji opowiedzieli Rafał Pióro, zastępca dyrektora Muzeum Auschwitz odpowiedzialny za konserwację, oraz Agnieszka Tanistra-Różanowska, kierująca tym programem.
W 2025 r. zakończono 14 projektów konserwatorskich, a tym roku 2026 r. prowadzonych jest ich 11. Kontynuowane są kompleksowe prace zabezpieczające przy ruinach komór gazowych i krematoriów na terenie byłego obozu Auschwitz II-Birkenau, w tym działania mające na celu ochronę zachowanych fragmentów konstrukcji przed naciskiem gruntu i postępującą degradacją materiałów. Trwa także konserwacja historycznych baraków w sektorze BI byłego obozu Birkenau. Niedawno zakończyły się prace w najstarszej łaźni obozowej, który jest już dostępny dla odwiedzających. Wkrótce zakończą się prace w kolejnych dwóch budynkach – baraku mieszkalnym oraz sanitarnym.
Konserwatorzy Muzeum prowadzą również prace przy historycznych malowidłach ściennych i napisach zachowanych w budynkach dawnego obozu, a także przy przedmiotach ze Zbiorów. Szczególne znaczenie ma dokumentowanie wszystkich działań, w tym wykorzystanie fotografii multispektralnej, Systemu Informacji Geograficznej (GIS) oraz technologii modelowania informacji o budynkach (BIM), które umożliwiają szczegółowe monitorowanie stanu zachowania historycznych obiektów i planowanie przyszłych prac.
Przedstawiciele Muzeum podkreślali, że międzynarodowe wsparcie zapewnia możliwość prowadzenia długofalowego, systematycznego programu konserwatorskiego, którego celem jest nie tylko zabezpieczenie autentycznych pozostałości po niemieckim nazistowskim obozie koncentracyjnym i zagłady Auschwitz, lecz także ich zachowanie i udostępnianie kolejnym pokoleniom.
W kontekście zbliżającej się w 2027 r. 80. rocznicy utworzenia Muzeum Auschwitz dyrektor Piotr Cywiński przypomniał również o szczególnej odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa pozostawionego przez byłych więźniów, z inicjatywy których powstało Miejsce Pamięci.
– Żyjemy w czasie, kiedy odchodzą ostatni świadkowie historii. Musimy zrobić wszystko, aby ich przesłanie pozostało żywe. To jedno z najważniejszych zadań Miejsca Pamięci, Fundacji i nas wszystkich. Dziękuję za Państwa obecność i międzynarodową solidarność, która łączy nas wokół wspólnych wartości – powiedział dyrektor Muzeum.
Czarnogóra jest 44. państwem wspierającym Kapitał Wieczysty FundacjiAuschwitz-Birkenau. Dzięki niemu możliwe jest zachowanie autentyzmu pozostałości po niemieckim nazistowskim obozie koncentracyjnym i zagładzie Auschwitz.
Wsparcie Czarnogóry wyniesie 22.300,00 euro i jest ono częścią łącznego wkładu państw byłej Jugosławii, który opiewa na milion euro. Umowę w tej sprawie podpisano 9 czerwca 2026 r. w ambasadzie Czarnogóry w Warszawie.
–„Zachowanie autentyzmu Auschwitz to nie jest zadanie dla jednego narodu czy instytucji – to nasza wspólna odpowiedzialność za trudną pamięć, którą niesiemy jako międzynarodowa społeczność. Gest Czarnogóry i pozostałych państw regionu udowadnia, że solidarność w obliczu historii jest fundamentem, na którym budujemy bezpieczną, europejską przyszłość.” – podkreślił Wojciech Soczewica, dyrektor generalny FAB.
Ambasador Veljko Milonjić wyraził zadowolenie z podpisania umowy. Podkreślił, że zawarte porozumienie stanowi ważny krok w kierunku wzmacniania współpracy i budowania trwałych relacji między Czarnogórą a Fundacją Auschwitz-Birkenau.
Celem Fundacji Auschwitz-Birkenau jest między innymi finansowanie Globalnego Planu Konserwacji – wieloletniego programu zabezpieczenia wszystkich pozostałości poobozowych. Nadrzędną wartością przyświecającą tym działaniom jest maksymalne zachowanie autentyzmu i czytelności przestrzeni poobozowej dla przyszłych pokoleń.
Począwszy od 2012 r. Fundacja przekazała do Muzeum na działania konserwatorskie już ponad 172 miliony złotych, w tym w 2025 r. – 24 mln złotych. Wartość Kapitału Wieczystego Fundacji wynosi ponad 754 miliony złotych."
13 maja posłowie Parlamentu Macedonii Północnej wzięli udział w zdalnym zwiedzaniu Miejsca Pamięci za pośrednictwem platformy „Auschwitz. In Front of your Eyes". Wydarzenie zostało zorganizowane przez Fundację Auschwitz-Birkenau.
– Fundacja Auschwitz-Birkenau jest dumna z partnerstwa z Parlamentem Macedonii Północnej, dzięki któremu historia autentycznego miejsca byłego niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady pojawiła się w gmachu ustawodawców. W czasach narastających manipulacji faktami historycznymi i rosnącego antysemityzmu, wyjątkową odpowiedzialność za obronę prawdy i przyzwoitości ponoszą liderzy polityczni – powiedział Wojciech Soczewica, Dyrektor Generalny Fundacji Auschwitz-Birkenau.
Rashela Mizrahi, posłanka do Parlamentu Macedonii Północnej, stwierdziła, że pamięć to nie tylko szanowanie przeszłości – to moralny obowiązek wobec przyszłości: „Rola parlamentarzystów i parlamentów w tych staraniach jest kluczowa. Jako reprezentantów narodu, spoczywa na nich odpowiedzialność nie tylko za stanowienie prawa, ale także za ochronę prawdy historycznej, strzeżenie pamięci i dbanie o to, by zakłamanie i negacjonizm nigdy nie zapuściły korzeni. Poprzez edukację, otwarty dialog i pryncypialne przywództwo parlamentarzyści muszą zdecydowanie przeciwstawiać się obojętności i rewizjonizmowi”.
„Pamiętać to sprzeciwiać się milczeniu. Chronić prawdę to bronić naszych wspólnych ludzkich wartości. Ta odpowiedzialność należy do nas wszystkich – ale w szczególności do tych, którym powierzono rolę zapewnienia, że tak dramatyczne doświadczenia nigdy więcej nie powrócą” – podkreśliła.
Wizyta zdalna pozwala uczestnikom z dowolnego miejsca na świecie poznać historię obu części byłego niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady: Auschwitz I oraz Auschwitz II-Birkenau.
Narracja przewodnika odbywa się na żywo, zawiera też możliwość zadawania pytań. Dodatkowo edukator wykorzystuje materiały multimedialne, archiwalne fotografie, przykłady dzieł sztuki obozowej oraz relacje Ocalałych.
– Zdalne zwiedzanie to nie tylko technologia; to możliwość poznania historii na odległość przez tych, którzy kształtują prawo i wartości naszych społeczeństw. Wzywamy parlamenty narodowe na całym świecie do przyłączenia się do tej inicjatywy, wykorzystując to narzędzie do wzmocnienia swojego zobowiązania „Nigdy Więcej” oraz do zapewnienia, że lekcje płynące z Auschwitz i Zagłady pozostaną w centrum współczesnego demokratycznego porządku – zaznaczył Wojciech Soczewica.
Specjalna platforma „Auschwitz. In front of your Eyes”, stworzona dla Miejsca Pamięci, powstała dzięki współpracy Muzeum, Fundacji Auschwitz-Birkenau oraz firm AppsFlyer i DISKIN.
Wizyta jest przeznaczona dla grup takich jak szkoły, uniwersytety, urzędy, instytucje edukacyjne, muzea i firmy. Grupa może uczestniczyć w grupowym zwiedzaniu, korzystając z jednego ekranu w większej sali, lub indywidualnie - przez poszczególnych uczestników z własnych urządzeń. Wizyty można rezerwować za pośrednictwem strony internetowej visit.auschwitz.org.
Wszystkie osoby i instytucje pragnące zorganizować wizyty online dla grup proszone są o kontakt z Fundacją Auschwitz-Birkenau pod adresem: education@fab.org.pl.
Prof. Jürgen Rüttgers, członek Rady Fundacji Auschwitz-Birkenau, został uhonorowany „Światłem Pamięci” – najwyższym wyróżnieniem Muzeum Auschwitz. Nagrodę wręczył mu 29 kwietnia w Düsseldorfie dyrektor Muzeum Auschwitz, dr Piotr M. A. Cywiński. Szczególnie istotnym aspektem działalności publicznej laureata jest jego zaangażowanie na rzecz zachowania autentyzmu Miejsca Pamięci Auschwitz.
Jako premier Nadrenii Północnej-Westfalii, ale też po zakończeniu działalności politycznej, Jürgen Rüttgers należał do tych polityków, którzy wspierali zaangażowanie zarówno niemieckiego rządu federalnego, jak i niemieckich krajów związkowych we wsparcie Fundacji Auschwitz-Birkenau, której celem jest finansowanie długofalowych prac konserwatorskich oraz ochrona wszystkich autentycznych pozostałości po obozie Auschwitz.
– Powstanie Fundacji Auschwitz-Birkenau, a zatem cały proces zachowania autentyzmu, byłoby niemożliwe bez osobistego zaangażowania prof. Jürgena Rüttgersa już u zarania tego projektu. Zrozumiał on doskonale, jak ważne jest obcowanie z autentyzmem w edukacji przyszłych pokoleń, szczególnie tych, które nie doświadczyły okrucieństwa drugiej wojny światowej i Zagłady, a także nie mogły obserwować ogromnego powojennego trudu budowania wspólnej Europy – powiedział dr Piotr M. A. Cywinski, dyrektor Muzeum Auschwitz.
Ogromna rola Jürgena Rüttgersa polegała przede wszystkim na wzmacnianiu przekonania, że autentyzm wszystkich pozostałości po niemieckim nazistowskim obozie koncentracyjnym i zagłady Auschwitz musi zostać zabezpieczony przez stabilny, międzynarodowy system wsparcia.
Jürgen Rüttgers urodził się w 1951 r. w Kolonii. Studiował prawo i historię. Od 1987 r. był posłem do Bundestagu, gdzie zajmował się przede wszystkim polityką naukową, technologiczną i edukacyjną.
W latach 1994–98 kierował federalnym resortem edukacji, nauki, badań i technologii, a w latach 2005–10 był premierem Nadrenii Północnej-Westfalii. Po zakończeniu aktywnej kariery politycznej pozostał obecny w życiu publicznym jako prawnik, wykładowca akademicki oraz członek i współpracownik instytucji zajmujących się pamięcią historyczną, dialogiem międzynarodowym i relacjami niemiecko-polskimi oraz niemiecko-izraelskimi.
Światło Pamięci, to nagroda ustanowiona i przyznawana przez dyrektora Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau za wybitny wkład w edukację o Auschwitz i Zagładzie. Jest ona uhonorowaniem osób zajmujących się podtrzymywaniem i przekazywaniem pamięci o niemieckim nazistowskim obozie koncentracyjnym i zagłady Auschwitz.
Dotychczas nagrodą tą zostali uhonorowani: Profesor Władysław Bartoszewski, Krystyna Oleksy, Avner Shalev, Serge Klarsfeld, Luis Ferreiro, Romani Rose, Piotr Setkiewicz oraz Michael Berenbaum.
